محمد تقي جعفري
134
ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي )
اينها يك عدّه رؤياها و نمودهاى طبيعى هستند كه ناشى از علل ضرورى حيات انسانها در تاريخ مىباشند . اصل فعّاليّتهاى اقتصادى و قوانين و تعهّدات حقوقى و اجراى سياستهاى لازم همه و همه ناشى از عوامل ضرورى تشكَّل اجزاء و عناصر تاريخ بوده و مىباشد . نكته اى را كه بايد در اين قسم از عوامل مورد توجّه قرار بدهيم ، اينست كه عوامل ضرورى بوجود آمدن اجزاء و عناصر تشكيل دهندهء تاريخ نمىتوانند بازگو كنندهء كيفيّت تاريخ و نمودها و اجزاء و عناصر آن بوده باشند زيرا نشستن در يك مسكن كه ضرورى حيات است ، نمىتواند چگونگى حيات را مثلا خوشبينى يا هنرگرائى يا انتخاب عقيدهء خاصّ اقتصادى ، سياسى ، حقوقى ، فلسفى ، و فرهنگى و غير ذلك را تعيين نمايد . همچنين خوراك و پوشاك و آشاميدنىها و ديگر عوامل تنظيم معيشت مادّى . ما بايد براى توضيح عامل تعيين كنندهء چگونگى حيات ( نوع دوم ) انسان را در دو موقعيّت عمده مطرح نمائيم : 16 - موقعيّت يكم براى تعيين عامل كيفيّت حيات ، ماهيّت و مختصّات خود انسان است اساسىترين عامل تعيين كنندهء كيفيّت حيات يك انسان با نظر به ماهيّت و مختصّات او ، عبارتست از من ايده آل ( من مطلوب ) او كه در اين زندگانى آن را ساخته و محور همهء شئون حياتى خود تلقّى نموده است . اگر من مطلوب يك انسان علاقمند و عاشق ثروت مال دنيا باشد ، قطعى است كه چنين انسانى بهر كس و بهر چيزى بنگرد و با هر كس و هر چيزى ارتباط برقرار كند ، بر مبناى ثروت و مال دنيا خواهد بود . تابلوى هنرى بسيار زيبا براى او از اين جهت جالب است كه اگر آن را مثلا به هزار تومان خريده است مىتواند به دو هزار تومان بفروشد ، كتاب خطَّى را كه در مفيدترين و و ضرورىترين موضوعات علمى نوشته شده است ، بايد با كمال دقّت و علاقه